१ एप्रिलपासून हे १० नियम बदलणार आहेत, ज्यामुळे तुमच्या दैनंदिन जीवनावर परिणाम होईल
मंगळवार, 31 मार्च 2026 (11:39 IST)
१ एप्रिलपासून सुरू होणाऱ्या नवीन आर्थिक वर्ष २०२६-२७ (FY27) सोबत देशात अनेक मोठे आर्थिक आणि नियामक बदल लागू केले जातील. या नवीन नियमांचा सर्वसामान्य नागरिकांच्या दैनंदिन जीवनावर थेट परिणाम होईल. या बदलांमध्ये आयकर आणि आयटीआर भरण्याच्या नियमांमधील सुधारणा, पॅन अर्ज प्रक्रियेतील बदल, एलपीजी सिलेंडरच्या किमतींमध्ये सुधारणा आणि रेल्वे तिकीट बुकिंग प्रणालीतील बदलांचा समावेश आहे. हे सर्व नवीन नियम १ एप्रिलपासून लागू होतील. त्या १० नियमांविषयी जाणून घ्या.
सर्वात मोठा बदल १ एप्रिलपासून लागू होणाऱ्या नवीन आयकर कायदा, २०२५ मुळे होईल. हा नवीन कायदा अनेक दशके जुन्या १९६१ च्या आयकर कायद्याची जागा घेईल. परिणामी, मध्यमवर्गीय आणि पगारदार व्यक्तींना जुन्या आणि नवीन करप्रणालींपैकी निवड करण्यासाठी त्यांच्या कर गणनेचे पुनर्मूल्यांकन करावे लागेल. सरकारने सवलतीच्या मर्यादेत केलेल्या बदलांमुळे जुन्या करप्रणालीला नवसंजीवनी मिळाली आहे.
२. हातात येणारा पगार कमी होऊ शकतो
१ एप्रिलपासून नवीन कामगार कायदे लागू झाल्यावर कर्मचाऱ्यांच्या हातात येणाऱ्या पगारात घट होऊ शकते. सरकारने लागू केलेल्या चार नवीन कामगार कायद्यांमधील 'वेतन' तरतुदीनुसार, कंपन्यांना कर्मचाऱ्यांच्या पगाराच्या किमान ५०% रक्कम मूळ वेतन म्हणून देणे बंधनकारक असेल. यामुळे भविष्य निर्वाह निधी (पीएफ) योगदानात वाढ होईल आणि हातात येणारा पगार कमी होऊ शकतो.
३. नोकरदार लोकांना गुंतवणुकीचा पुरावा सादर करावा लागेल
तुम्ही नोकरी करत असाल, तर तुम्हाला तुमच्या गुंतवणुकीचा पुरावा तुमच्या कार्यालयात सादर करावा लागेल. यामध्ये घराच्या भाड्याच्या पावत्या, विमा हप्त्याच्या पावत्या आणि गृहकर्जाच्या व्याजाची प्रमाणपत्रे यांचा समावेश आहे. तुम्ही ही कागदपत्रे वेळेवर सादर न केल्यास, तुमची कंपनी तुमच्या शेवटच्या पगारातून जास्त TDS कापेल. ती रक्कम परत मिळवण्यासाठी तुम्हाला तुमचा आयकर परतावा दाखल करेपर्यंत थांबावे लागेल.
४. तुम्ही क्रेडिट कार्ड वापरत असाल तर लक्ष द्या
जर तुम्ही क्रेडिट कार्ड वापरत असाल, तर १ एप्रिल २०२६ पासून लागू होणारे नवीन नियम तुमच्यासाठी महत्त्वाचे ठरू शकतात. आयकर कायदा २०२५ अंतर्गत प्रस्तावित असलेल्या या बदलांचा उद्देश क्रेडिट कार्डचा वापर अधिक पारदर्शक करणे आणि त्यावर देखरेख ठेवणे हा आहे. विशेषतः, पॅन लिंकिंग आणि मोठ्या व्यवहारांवर अधिक बारकाईने लक्ष ठेवले जाईल.
जरी याचा सर्वसामान्य वापरकर्त्यांवर फारसा परिणाम होणार नाही, तरी याचा जास्त खर्च करणाऱ्यांवर आणि परदेश प्रवास करणाऱ्या लोकांवर थेट परिणाम होऊ शकतो.
५. फास्टॅगमध्ये मोठा बदल
जर तुम्हाला तुमच्या वाहनासाठी फास्टॅग वार्षिक पास घ्यायचा असेल, तर जुन्या दरांचा लाभ घेण्यासाठी तुमच्याकडे फक्त १ एप्रिलपर्यंतची मुदत आहे. १ एप्रिलपासून नवीन टोल शुल्क आणि पास दर लागू केले जातील. त्यामुळे, जे नियमितपणे टोलमधून प्रवास करतात, त्यांच्याकडे जुन्या दरांवर रिचार्ज करण्यासाठी फक्त एक दिवस शिल्लक आहे.
१ एप्रिल २०२६ च्या सुरुवातीला एलपीजी सिलेंडरच्या किमतींमध्येही बदल होण्याची शक्यता आहे. नेहमीप्रमाणे, १ एप्रिल रोजी तेल कंपन्या स्वयंपाकाच्या गॅसच्या आणि व्यावसायिक सिलेंडरच्या किमतींचा आढावा घेऊ शकतात. आंतरराष्ट्रीय कच्च्या तेलाच्या किमती आणि डॉलरमधील चढ-उतारांच्या आधारावर किमती निश्चित केल्या जातील.
७. पॅन कार्डचे नियम बदलतील
आतापर्यंत पॅन कार्ड मिळवण्यासाठी आधार पुरेसा होता, परंतु ही सुविधा १ एप्रिल २०२६ पासून बंद केली जाईल. नवीन नियमांनुसार, पॅन मिळवण्यासाठी किंवा अद्ययावत करण्यासाठी अतिरिक्त कागदपत्रांची आवश्यकता असेल. नवीन नियमांमुळे पॅन प्रक्रिया अधिक कडक आणि सुरक्षित होईल.
८. रेल्वे तिकीट रद्द करणे महाग
भारतीय रेल्वेने १ एप्रिल २०२६ पासून तिकीट रद्द करणे आणि परतावा देण्याच्या नियमांमध्ये मोठे बदल करण्याचा निर्णय घेतला आहे. आता तिकीट काही तास आधी रद्द केल्यास किती परतावा दिला जाईल, हे ठरवण्यासाठी एक नवीन प्रणाली लागू केली जाईल. या नवीन नियमांमुळे, ऐनवेळी तिकीट रद्द करणे प्रवाशांसाठी महागडे ठरू शकते.
९. पेट्रोलमध्ये इथेनॉलची भेसळ
१ एप्रिल २०२६ पासून देशभरात पेट्रोलमध्ये २०% इथेनॉल (E20) मिसळणे अनिवार्य असेल. यामुळे पेट्रोलचा दर्जा सुधारेल आणि प्रदूषण कमी होण्यास मदत होईल. कच्च्या तेलाची आयात कमी करणे आणि शेतकऱ्यांचे उत्पन्न वाढवणे हे सरकारचे उद्दिष्ट आहे. तथापि, या बदलामुळे काही जुन्या वाहनांवर परिणाम होऊ शकतो, ज्यामुळे त्यांचे मायलेज ३-७% ने कमी होईल.
१०. डेबिट कार्डचे नियम
पंजाब नॅशनल बँकेने (पीएनबी) आपल्या ग्राहकांसाठी एक महत्त्वाची सूचना दिली आहे. बँकेने १ एप्रिलपासून निवडक डेबिट कार्डांवरील रोख रक्कम काढण्याची मर्यादा कमी करण्याचा निर्णय घेतला आहे.
पीएनबीने हे पाऊल डिजिटल व्यवहारांना प्रोत्साहन देण्यासाठी आणि सुरक्षेच्या कारणास्तव उचलले असल्याचे मानले जात आहे. जर तुम्ही देखील पीएनबी खातेधारक असाल, तर तुमच्या कार्डची नवीन मर्यादा नक्की तपासा. बँकेच्या नवीन नियमांनुसार, काही विशेष डेबिट कार्डवरील दैनंदिन पैसे काढण्याची मर्यादा आता ₹५०,००० ते ₹७५,००० दरम्यान निश्चित करण्यात आली आहे. ज्या कार्डांवर पूर्वी दररोज ₹१,००,००० पर्यंत पैसे काढण्याची सुविधा होती, ती मर्यादा आता कमी केली जाईल.
